İkincil Hava Enjeksiyon Sistemi Nedir? Arızası Nasıl Giderilir?

1
859

İkincil hava sistemi, soğuk çalıştırma aşamasında zararlı egzoz bileşenlerini azaltır. Bu yazıda, ikincil hava enjeksiyon sisteminin nasıl çalıştığını tam olarak öğrenebilirsiniz. Burada ayrıca ikincil hava sistemindeki arızaların nasıl fark edilir hale geldiğini ve sorun giderme sırasında tam olarak nasıl konumlandırılabileceğini okuyabilirsiniz.

İkincil Hava Sistemi Temel Prensipler

Bu sistem, katalitik konvertör henüz aktif olmadığında soğuk çalıştırma aşamasında HC ve CO değerlerini daha da düşürür.
Stokiyometrik olarak çalıştırılan benzinli motorlarda 3 yollu katalitik konvertör kullanılarak yüzde 90’ın üzerinde bir dönüşüm oranı elde edilir. Ortalama olarak, bir sürüş döngüsünün emisyonlarının yüzde 80’ine kadarı soğuk çalıştırma sırasında salınır. Emisyonlar soğuk çalıştırma aşamasında farklı önlemler kullanılarak azaltılmalıdır. Bu, ikincil hava sisteminin görevidir.

Egzoz sisteminde yeterli artık oksijen varsa ve sıcaklık yeterince yüksekse, HC ve CO ikincil bir reaksiyonda reaksiyona girerek CO2 ve H2O oluşturur.

Soğuk başlatma aşamasında reaksiyon için yeterli oksijen olmasını sağlamak için, karışım çok zengin olduğunda egzoz akışına hava eklenir. Katalitik konvertörün çalışma sıcaklığına, ikincil reaksiyonda üretilen ısı ile hızla ulaşılır.

İkincil hava aktif veya pasif olarak sağlanabilir. Pasif sistemde egzoz sistemindeki basınç dalgalanmalarından yararlanılır. Egzoz borusundaki akış hızının yarattığı vakum nedeniyle, zaman ayarlı bir valf yoluyla ilave hava çekilir. Aktif bir sistemde, ikincil hava bir pompa tarafından üflenir. Bu sistem daha iyi kontrol sağlar.

Aktif İkincil Hava Sistemi Elemanları

İkincil hava sistemi yapısı hava filtresi, İkincil hava pompası, motor kontrol ünitesi, kontrol rölesi, değiştirme valfi ve akımsız kombine valfinden oluşmaktadır. Sistem, motor kontrol ünitesi tarafından kontrol edilir.

Aktif İkincil Hava Sistemi Elemanları

Sisteminin Fonksiyonu

Sistem çalışırken, elektrik pompası kontrol rölesi üzerinden motor kontrol ünitesi tarafından açılır. Aynı zamanda pnömatik kontrol valfi de çalıştırılır. Valf açılır ve giriş borusundan gelen vakum, kombinasyon valfini çalıştırır.

Elektrikli Pompa
Elektrikli Pompa

Vakum, kombinasyon valfinin açılmasına neden olur ve pompa tarafından taşınan ilave hava, egzoz valflerinin arkasındaki egzoz borusuna pompalanır. Lambda kontrolü aktif hale gelir gelmez ikincil hava sistemi devre dışı bırakılır. Motor kontrol ünitesi, elektrikli pompayı ve pnömatik kontrol valfini devre dışı bırakır. Kombinasyon valfi de kapalıdır ve sıcak egzoz emisyonlarının elektrikli pompaya ulaşmasını ve ona zarar vermesini önler.

Arıza Durumunda Hata Belirtileri

Soğuk çalıştırma ve ısınma aşamalarında artan emisyon değerleri, yanma sonrası eksikliğinden kaynaklanabilir. Katalitik konvertör, çalışma sıcaklığına daha sonraki bir noktada ulaşır. Motor kontrol ünitesinin kendi kendine teşhis fonksiyonu ile izlenen ikincil hava sistemleri, arıza durumunda motor gösterge lambasının yanmasına neden olur.

Arıza Nedenleri

Arızalı bir pompa, genellikle sistemin arızalanmasının en sık nedenidir. Nem girişi, pompanın tutukluğuna neden olacak şekilde hasara neden olabilir. Hatalı topraklama ve voltaj beslemesi de pompanın arızalanmasına neden olabilir. Tıkalı veya sızdıran hatlar ayrıca kontrol veya kombinasyon valfinin arızalanmasına yol açar. Bu durum ise ikincil hava sisteminin arızalanmasına neden olabilir.

İkincil Hava Sistemlerinde Sorun Giderme Ve Tanılama

Diğer tüm sorun giderme ve teşhis çalışmalarında olduğu gibi, görsel kontroller ve ek olarak bir akustik kontrol ile başlayın. Akustik kontrol için, motor soğuk ve rölantideyken elektrikli pompa duyulabilir. Pompanın durma sesi, motor kapatıldıktan sonra da net bir şekilde duyulabilir. Görsel kontrol için, tüm bileşenlerde hasar olup olmadığı kontrol edilmelidir.

İkincil Hava Sistemlerinde Sorun Giderme

Kablolar ve hortum bağlantıları özellikle yakından kontrol edilmelidir. Bu parçalar bileşenlere doğru şekilde takılmalı ve herhangi bir sürtünme belirtisi göstermemelidir. Ayrıca aşırı dar yarıçaplar nedeniyle bükülmemeli veya engellenmemelidir. Sigortalar da mevcut olmalı ve hasar açısından kontrol edilmelidir. Bu testler sırasında herhangi bir arıza tespit edilemezse, daha fazla teşhis için uygun bir teşhis ünitesi kullanılabilir.

İkincil sistemde depolanan arızaların okunması

Saklanan arızalar, arıza hafızasından okunabilir ve düzeltilebilir. Arıza hafızasında hiçbir arıza saklanmadıysa, elektrikli pompa aktüatör testi kullanılarak çalıştırılabilir. Bu test sırasında, aynı zamanda kontrol rölesinin işlevi de test edilir.

Kontrol vanasının tetiklenmesi, aktüatör testi ile de kontrol edilebilir. Kontrol valfinin işlevi, bir teşhis ünitesi olmadan da test edilebilir. Bunun için kombinasyon vanasına giden vakum hattını çıkarın. Soğuk motoru çalıştırın.

Kontrol Valfi Bağlantısında Vakumun Kontrol Edilmesi

ikincil hava sistemleri arızasında vakumun kontrol edilmesi

Kontrol vanası bağlantısında, ikincil hava pompası çalışmaya başlar başlamaz bir vakum (bir vakum pompası da bağlanabilir) tespit edilebilmelidir.

Kontrol Vanasının Tetiklenmesinin Kontrol Edilmesi

Vakum algılanamazsa, bir multimetre kullanarak kontrol valfinin tetiklenmesini kontrol edin. Tamam ise, arızalı bir kontrol vanasının neden olduğu varsayılabilir.

Kombine Vananın İşlevini Kontrol Etme

Kombinasyon valfinin işlevi, bir vakum pompası kullanılarak kontrol edilebilir. Bunun için kombinasyon valfindeki vakum hattını çıkarın ve vakum pompasını valfe bağlayın.

Hortum Bağlantısının Kontrol Edilmesi

Şimdi ikincil hava pompasından pompadaki kombinasyon valfine giden hortum bağlantısını gevşetin. Hafif bir basınçla hatta hava üfleyin (basınçlı hava kullanmayın). Kombinasyon vanası kapatılmalıdır.

Kombinasyon valfine bir vakum uygulayın ve hortum bağlantısına tekrar hava üfleyin. Kombinasyon valfi şimdi açılmalıdır. Kombinasyon valfi açılmazsa veya kalıcı olarak açıksa, valf arızalıdır.

NOT: Tüm teşhis ve test prosedürleri sırasında, mümkünse araç üreticisinin bilgilerine daima uyulmalıdır. Üreticiden üreticiye, dikkate alınması gerekebilecek araca özel bilgiler ve test yöntemleri olabilir.

Body-On-Frame Nedir? ve Yekpare Gövde Nedir? yazılarını da okuyarak araçlar hakkında daha fazla bilgi edinebilirsiniz.

İkinci el Toyota otomobil ilanları

1 YORUM

Yorum Yap

Please enter your comment!
Please enter your name here